Ziekteverzuim

Ziekteverzuim: de harde werkelijkheid

Uit onderzoek van TNO over de jaren 2014-2017 blijkt dat het ziekteverzuim per werknemer gemiddeld op een à twee keer ziek per jaar ligt. De gemiddelde verzuimduur van zieke werknemers is zo’n 16 dagen per jaar. Gemiddeld zijn medewerkers in Nederland zo’n 7 dagen ziek. Dus heb je 10 medewerkers in dienst, dan kun je rekening houden met 10 x 7 is 70 verzuimdagen.

Bijna de helft van jouw werknemers (circa 44%) is weleens ziek. Als je dat over heel Nederland telt, dan zijn dat 3,3 miljoen werknemers die één of twee keer per jaar ziek is. Enorme getallen dus.

Kosten van ziekteverzuim

Iedere dag dat een werknemer ziek is, kost de werkgever gemiddeld een bedrag tussen de 250 en 400 euro. Die kosten bestaan dan uit het doorbetalen van het loon, eventuele vervangingskosten, productieverliezen, verzuimbegeleiding, re-integratiekosten, juridische en administratieve kosten. Met 10 medewerkers kost dat jou als werkgever dus 10 keer 7 dagen à 250 – 400 euro is 17.500 – 28.000 euro. En dat ieder jaar weer.

Hoe mooi zou het zijn als je dit soort bedragen ieder jaar aan jouw winst kunt toevoegen?

Hoewel er verschillen tussen branches en medewerkers zijn qua salaris kost iedere medewerker jaarlijks een bedrag tussen de 1.500 en 2.500 euro. Bij meer dan 7 miljoen werkenden is dat een astronomisch bedrag van 10-18 miljard euro. Die kosten worden betaald door de werkgevers. Maar de maatschappij betaalt ook een rekening: die van medische behandelingen en arbeidsongeschiktheidsuitkeringen.

Natuurlijk gaat het bij verzuim niet alleen over geld. De zieke medewerker is ook ‘slachtoffer’. Hij verliest tijd en kwaliteit van zijn leven, heeft kosten (eigen bijdragen) voor medische behandelingen en als het verzuim langer duurt, minder inkomen.

Oorzaak van verzuim

Uit het TNO onderzoek blijkt verder dat 26% van het verzuim werk-gerelateerd is. En dat men bij werk-gerelateerd verzuim veel langer afwezig is dan bij niet-werk-gerelateerd verzuim – 26 tegenover 12 dagen. Daardoor bedraagt het aandeel werk-gerelateerd verzuim in het totale verzuim 43%. Hier kunnen wij als werkgever wat aan doen.

1. Stress

1 op de 7 werknemers heeft last van burn-out klachten veroorzaakt door werkstress. Werkstress is 36% van al het werk-gerelateerd verzuim. Werkstress-gerelateerd verzuim heeft een nog hoger gemiddelde duur van 30 dagen en de kosten per werknemer zijn 7.800 euro. De totale rekening voor alle werkgevers bedraagt ruim 7,5 miljoen verloren gegane werkdagen en meer dan 1,8 miljard euro.

Opvallend is dat steeds meer jonge werknemers in de leeftijdscategorie van 25-35 jaar werkstress-gerelateerde klachten hebben. Meer dan 240.000 jonge werknemers in die leeftijdscategorie hebben burn-out klachten.

Gelukkig zien steeds meer werkgevers dat dit een serieus probleem is waar ook wat aan te doen is.

Oorzaken van stress

Stress kent een aantal oorzaken:

  • onzekerheid over de eigen toekomst,
  • hoge werkdruk,
  • weinig/geen zeggenschap over het eigen werk,
  • last van ongewenst gedrag binnen of buiten jouw organisatie, denk aan seksuele intimidatie of pesten, en
  • verstoorde onderlinge verhoudingen.

 

De oplossingen

Tip 1. Signaleer het zo snel mogelijk. Hoe sneller je handelt, hoe beter het voor iedereen is. In heel veel gevallen is er wat aan te doen.

En dan afhankelijk van de oorzaak en de gewenste aanpak:

Tip 2: Schakel een mediator in als de verhoudingen tussen leidinggevende en ondergeschikte of tussen afdelingen verstoord zijn. Een mediator helpt de communicatie weer op gang te krijgen, gaat met alle partijen aan tafel en probeert samen met partijen tot een voor iedereen aanvaardbare oplossing te komen.

Het op zijn beloop laten van dit soort problemen heeft haast altijd een hoog ziekteverzuim en -kosten tot gevolg. 1,7 miljoen verzuimdagen zijn het gevolg van slechte verhoudingen tussen medewerker en manager. Kosten alle werkgevers tezamen: tussen de 450 miljoen en 680 miljoen euro.

Tip 3: Schakel een loopbaancoach in als je merkt dat een medewerker de werkdruk niet aan kan of niet lekker in z’n vel zit. Een loopbaancoach inventariseert de sterke en zwakke kanten, de werkhouding, de drijfveren, verlangens en vaardigheden en de motivatoren van de medewerker en komt zo tot een aanpak die het beste uit de werknemer naar boven brengt.

Tip 4: Zorg voor voldoende opleidings- en ontplooiingsmogelijkheden. Stress wordt ook veroorzaakt door het gevoel je werk niet meer aan te kunnen. Of het gevoel dat je overgekwalificeerd ben en niet op waarde wordt ingeschat.

Nog wat cijfers

  • 60,9% van alle werknemers geeft aan dat hun kennis en vaardigheden goed aansluiten bij de eisen die het werk stelt.
  • Eén op de drie werknemers voelt zich overgekwalificeerd en
  • 6% vindt zichzelf tekort schieten.

Zet medewerkers in hun kracht

Voor die laatste groepen zijn opleidings- en ontplooiingsmogelijkheden erg belangrijk. Schakel dan ook een loopbaancoach in die precies kan uitzoeken waar de kracht en de mogelijkheden van jouw medewerkers liggen, zodat jij optimaal gebruik maakt van de potentie van jouw medewerker.

Resultaat: Jouw bedrijfsresultaten in de lift en een medewerker die zeer tevreden en loyaal is en een ambassadeur voor jouw bedrijf.

Tip 5: Benoem intern of extern een vertrouwensman of -vrouw waar medewerkers terecht kunnen. En zorg er ook voor dat die vertrouwensman de mogelijkheden krijgt om zonder aanziens des persoons, zonder repercussies voor het slachtoffer of voor hemzelf maatregelen kan voorstellen. De gang naar een vertrouwensman of -vrouw is op zich al een grote stap die men moet nemen en als het zonder resultaat blijft dan is de rol van de vertrouwensman snel uitgespeeld.

2. Arbeidsomstandigheden

De tweede oorzaak van werk-gerelateerd verzuim is te vinden in de arbeidsomstandigheden. Dat gaat dan met name over verzuim door omgang met gevaarlijke stoffen, door gevaarlijke en/of fysieke arbeid of door onveilig of ongezond werken.

Fysieke belasting

Als het verzuim gaat over fysieke belasting, komt dit bij 34% doordat ze regelmatig herhalende bewegingen moeten maken, bij 21% doordat ze veel kracht moeten zetten en bij 11% door te werken in een fysiek belastende houding. Denk daarbij ook eens aan het werk achter een beeldscherm. Voor haast 40% is dat 6 uur of meer per dag.

Zorg voor je medewerkers

Tip 6: Inventariseer hoe mensen werken. Zorg voor meer afwisseling, laat ze ieder uur even pauze nemen, dwing ze daar eventueel toe. Die gemiste productie halen ze gewoonlijk snel weer in. En uiteindelijk wint iedereen hiermee.

Bij veel medewerkers (ca. 10%) is de werkdruk zo hoog dat zij (heel) vaak activiteiten in het gezin of familie moeten missen. Die onbalans in werk-privé gaat vaak jaren goed, maar zal een keer z’n tol eisen.

Tip 7: Wees dus als werkgever alert op de ‘harde werkers’. Zorg ervoor dat ze de waardering krijgen die ze verdienen, houd in de gaten dat ze goed voor hun privéleven zorgen en doe zo nu en dan wat extra’s voor ze.

Gevaarlijke stoffen

Het ligt voor de hand dat bedrijven waar gevaarlijke stoffen worden opgeslagen en gebruikt, extra voorzorgsmaatregelen treffen. Helaas lukt dat in de praktijk vaak niet.

Bijna één op de drie medewerkers komt tijdens het werk in aanraking met gevaarlijke stoffen en één op de vier medewerkers ademt die gevaarlijke stoffen ook in. Bijna 3,5% van alle werknemers is wel eens slachtoffer geworden van een arbeidsongeval met letsel.

Ik vind het heel bijzonder dat de horeca met 6,8% hierop het slechtst scoort. De industrie (4,5%) en vervoer en opslag (4,3%) zijn tweede en derde. Alarmerende hoge cijfers als je het mij vraagt.

Preventie

Met vaak simpele preventiemaatregelen zijn veel leed en kosten te voorkomen. Gelukkig is er al veel aandacht voor onderwerpen als fysieke belasting, gevaarlijke stoffen en gezond werken in de bouwnijverheid, industrie, landbouw en horeca. Maar het moet en kan beter.

Tip 8: Stel een preventiemedewerker aan. Laat hem of haar goed inventariseren welke stoffen er aanwezig zijn. Hoe je ze kunt herkennen(zorg voor goede etikettering), hoe je ermee om dient te gaan en hoe je je tegen die stoffen moet beschermen.

Laat jouw medewerkers op regelmatige basis scholen. Bedenk dat kennis snel wegzakt en dat ook jouw nieuwe medewerkers scholing behoeven.

Als werkgever ben je verplicht om de medewerkers te beschermen tegen de risico’s van het gebruik van gevaarlijke stoffen. Neem je als werkgever onvoldoende maatregelen, dan kunnen jouw medewerkers jou aansprakelijk stellen voor het leed dat hen overkomt.

Noodplan

Tip 9: Zorg dat er een noodplan is en dat iedereen zijn/haar werkplek snel en veilig kan verlaten. Zorg dat vluchtroutes vrij en bij iedereen bekend zijn. Controleer dat ook regelmatig. Zorg voor blusmiddelen, beschermingsmiddelen en noodverlichting.

Deze maatregelen zijn over het algemeen goed te organiseren en kosten meestal maar een fractie van de kosten bij een mogelijk ongeval.

Dus werkgevers, blijf niet stilzitten. Dat is in het belang van jouw medewerkers en van jouw bedrijf. Denk ook niet ‘dat gebeurt mij niet’. De cijfers tonen aan dat iedereen aan de beurt kan zijn.

Beperken van de kosten van ziekteverzuim

Is jouw medewerker toch ziek, dan zijn er omstandigheden waarbij je kunt de kosten van het werkelijke verzuim iets kunt verlagen:

  • In sommige situaties mag de werkgever een loonstop of loonopschorting toepassen. Dat geldt als de werknemer bijvoorbeeld zijn arbeidsongeschiktheid opzettelijk heeft veroorzaakt.
  • Het is soms mogelijk om het dienstverband met de zieke werknemer te beëindigen. Check goed hoe je dat aanpakt.
  • Als de werkgever volgens het UWV onvoldoende heeft gedaan aan de re-integratie van zijn zieke werknemer, dan kan het UWV jou verplichten om de werknemer nog 52 weken door te betalen. Na 2 jaar van loondoorbetaling moet je de zieke medewerker dan nog een jaar het loon doorbetalen. In sommige gevallen kun je het UWV vragen dat extra jaar te bekorten.
  • Is een medewerker meer dan 3 weken ziek en is het duidelijk dat hij in de toekomst niet meer aan het werk kan? Vraag dan een vervroegde IVA-uitkering aan. Dit heeft ook voor de werknemer positieve gevolgen. De werknemer hoeft dan namelijk niet meer te voldoen aan alle verplichtingen van de Wet Poortwachter. De werkgever blijft het loon gewoon uitbetalen maar kan dat verrekenen met de IVA-uitkering.
  • Gebruik de instrumenten die de overheid je ter beschikking stelt. Als een werknemer bijvoorbeeld weigert om andere maar passende werkzaamheden uit te voeren, dan kan de werkgever de loonbetaling stopzetten. In deze gevallen móet de werkgever de loonbetaling eigenlijk stopzetten. Als de werknemer namelijk de passende werkzaamheden weigert, en de werkgever is het loon gewoon blijven betalen, vat het UWV dit op dat je niet voldoet aan de re-integratie inspanningen. Als werkgever krijg je dan een sanctie en moet je alsnog het loon een jaar extra doorbetalen.

Dit is maar een deel van de mogelijkheden die er zijn in geval van werkelijk verzuim. Je moet goed weten wat je mag en moet, en wat je vooral ook niet mag op het gebied van deze complexe wet- en regelgeving. Raadpleeg dan ook altijd een van onze re-integratie specialisten of vraag het een van onze Masters.

Niet werk-gerelateerd verzuim

Tot zover wat informatie over een belangrijk deel van het verzuim in Nederland, het werk-gerelateerde verzuim. Hier kun je als werkgever nog invloed op uitoefenen. De oorzaken van niet-werk gerelateerd verzuim liggen bij de medewerker zelf. Die oorzaken kunnen genetisch of erfelijk zijn, het gevolg van bijvoorbeeld sportblessures of verkeersongevallen, van rook-, drink-, eet- en drugsgewoonten of het kan gewoon met pech te maken hebben.

Het enige dat je als werkgever bij deze categorie verzuimgevallen kunt doen, is de werknemer stimuleren om gezond(er) te gaan leven. Dat kun je doen met voorlichting over gezond leven, met een aanpassing van het aanbod van etenswaren en drank binnen het bedrijf en met het stimuleren van beweging en sport, bijvoorbeeld door het  aanbieden van een abonnement op een sportschool of de inrichting van een sportzaaltje binnen jouwbedrijf.

Doe je dit, dan verbeter je ook jouw reputatie als aantrekkelijke werkgever en dat is in deze krappe arbeidsmarkt mooi meegenomen. Meer tips om succesvol te zijn op de krappe arbeidsmarkt lees je in mijn blog.

Succes!

Meer weten over “Ziekteverzuim: de harde werkelijkheid”?

Neem direct contact op

Voeg een reactie toe

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief
Blijf op de hoogte van interessant nieuws en branche-ontwikkelingen.
Bedankt voor het aanmelden! Je moet alleen nog even je e-mailadres bevestigen. Controleer je e-mail en volg de instructies.
Je e-mailadres wordt nooit gedeeld met derden.
Weet je zeker dat je niet op de hoogte wil blijven?
×
×
WordPress Popup Plugin
Inhoud winkelmand
There are no products in the cart!
Total
0,00
Continue Shopping
0